الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )

401

دقائق العلاج ( فارسي )

حب مىخورند . خوردن ده گرم جوهر سقز ( علك البطم ) يا يك گرم روغن آن با عسل نيز مفيد مىباشد . اين دارو براى قولنج بادى و بلغمى هر دو خوب است : بيست گرم هليله سياه را در آب مىجوشانند و با دويست و چهل گرم شكر سرخ شيرين مىكنند و مىآشامند و نيز براى قولنج بستن فضله گرگ به شكم سودمند است . خوراندن ادرارآور و رفتن بيمار بحمام قبل از حل شدن ماده جايز نيست و اگر آثارى از حرارت نباشد خوردن روغن كرچك مناسب است و غذاى مريض آب گوشتى است كه با ادويه‌اى كه زياد گرم نباشد معطر گرديده باشد و اگر قولنج بادى باشد خوردن حب نارمشك ، حب - السلاطين ، شند با آب باديان رومى ( انيسون ) يا زيره و يا زيره رومى ( كرويا ) برشته و استعمال حقنه يك‌صد و بيست و دوم كه در باب پنجم از آن ياد شده ، روغن بسباسه ، ضماد شمامه مقويه و خوردن آن ، لبن الكبريت و معجون الراحه بسيار مفيد است بخصوص اگر بيمار گرفتار تخمه باشد . اگر

--> - در آن مىاندازند تا مقدارى بجوشد و آنگاه آن را برميدارند و استعمال مىكنند و نيز راه ساختن روغنى كه بادشكن مىباشد اين است : پنج گرم جند بيدستر و دو و نيم گرم فرفيون را در بيست و پنج گرم روغن سداب حل و شكم را با آن ضماد مىكنند . داروى ديگرى كه براى نفخ و قولنج مفيد مىباشد اين است : مقدارى زنيان با كمى فلفل و نعناع مىكوبند و مىبيزند و يك قاشق از آن را با آب نيم گرم مىخورند . مؤلف اعلى الله مقامه در مقاله پنجم در باب مفردات خواص پياز دشتى ( اسقيل ) ، قازياغى ( اطريلال ) ، جدوار و جلب ( جلابا ) ، حنا ، مگس ، ريوند ، شند ، صابون ، قارچ چمن ( غاريقون ) ، عصاره ريوند ( غوتاغنبا ) و شاهزيره ( كرويا ) براى اين بيمارىها آمده است مراجعه كن . مؤلف اعلى الله مقامه